X's Civil Student

ဇာတ်ညွှန်းတွေက အချိန်မရွေး ပြောင်းလဲသွားနိုင်တယ်
Be humbe, The table can turn.

"ဘယ်တော့မှ သူတပါးကို အထင်သေးစော်ကားရလောက်တဲ့အထိ မြင့်မားတဲ့နေရာမှာ သွားမထိုင်ပါနဲ့။ ကံတရား (သို့မဟုတ်) ဖန်ဆင်းရှင်ဟာ ဇာတ်ညွှန်းကို အချိန်မရွေး ပြောင်းပြန်လှန်ပစ်နိုင်ပါတယ်။ နှိမ့်ချမှုကို အမြဲနှလုံးသွင်းပါ၊ ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုတော့ အခြေအနေတွေဟာ သင် လုံးဝမထင်မှတ်ထားတဲ့အချိန်မှာ ပြောင်းလဲသွားနိုင်လို့ပါပဲ။"

ကျွန်တော်တို့ ဘဝမှာ အဆင်ပြေနေတဲ့အချိန်၊ ရာထူးအာဏာ ရနေတဲ့အချိန် ဒါမှမဟုတ် အောင်မြင်မှုရဲ့ ထိပ်ဆုံးကို ရောက်နေတဲ့အခါ ငါပဲ အရာရာကို အစိုးရသလိုမျိုး မာန်မာနတွေ တက်လာတတ်ကြပါတယ်။ ကိုယ့်အောက်ကလူတွေကို အလိုလိုနေရင်း အထင်သေးမိတာ၊ နှိမ်ချဆက်ဆံမိတာမျိုးတွေ ရှိလာတတ်ပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ လောကကြီးမှာ "မမြဲခြင်း" ဆိုတာ အမှန်တရားတစ်ခုပါ။ အင်္ဂလိပ်စကားပုံတစ်ခုရှိသလို "The tables can turn" — အခြေအနေတွေက တစ်ပတ်ပြန်လည်ပြီး ပြောင်းပြန်ဖြစ်သွားတတ်ပါတယ်။

ဒီနေ့ ကိုယ့်အောက်မှာ ရှိနေတဲ့သူက မနက်ဖြန် ကိုယ့်အထက်ကို ရောက်သွားနိုင်သလို၊ ဒီနေ့ အမြင့်ဆုံးမှာ ရောက်နေတဲ့သူကလည်း မနက်ဖြန်မှာ မြေပြင်ပေါ် ပြုတ်ကျသွားနိုင်ပါတယ်။ လောကကြီးက ကပြနေတဲ့ ဇာတ်ခုံပေါ်မှာ ဘယ်သူကမှ ထာဝရ မင်းသား၊ မင်းသမီး လုပ်ခွင့်မရပါဘူး။ ဇာတ်ညွှန်းတွေက အချိန်မရွေး ပြောင်းလဲသွားနိုင်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် ဘဝမှာ ဘယ်လောက်ပဲ အောင်မြင်ပါစေ၊ ဘယ်လောက်ပဲ မြင့်မားတဲ့ နေရာကို ရောက်ပါစေ...

အောက်ခြေကလူတွေကို မမေ့ပါနဲ့။

အားလုံးအပေါ် အမြဲတမ်း နှိမ့်ချစွာ ဆက်ဆံပါ။

ကိုယ်ချင်းစာတရား ထားပါ။

အောင်မြင်နေချိန်မှာ လူသားဆန်မှုနဲ့ နှိမ့်ချမှုကို လက်မလွှတ်တမ်း ဆုပ်ကိုင်ထားနိုင်သူဟာ အခြေအနေတွေ ဘယ်လိုပဲ ပြောင်းလဲပါစေ လောကအလယ်မှာ အမြဲတမ်း တင့်တယ်နေမှာ အသေအချာပါပဲ။

သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး နဲ့ စီးပွါးရေး ဘယ်လိုဆက်စပ်နေလဲ ?
--------------------------------------------------------------------------
ဒီနေ့ တို့တွေ လေ့လာမှာကတော့ "သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ဆောင်မှုများ (Transport and Economic Activity)" အကြောင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဆိုတာ နိုင်ငံတစ်ခုရဲ့ စီးပွားရေးမှာ ဘယ်လောက်အထိ အရေးပါတယ်ဆိုတာကို အချက် (၃) ချက်နဲ့ ရှင်းပြပေးပါမယ်

၁။ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဟာ စီးပွားရေးရဲ့ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခြင်း
သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကဏ္ဍဟာ နိုင်ငံရဲ့ ထုတ်ကုန်တန်ဖိုး (National Output) မှာ အများကြီး ပါဝင်နေပါတယ်။ ဥပမာ- ဥရောပသမဂ္ဂ (EU) နိုင်ငံတွေရဲ့ စာရင်းအရဆိုရင် သူတို့ GDP ရဲ့ ၈ ရာခိုင်နှုန်းလောက်ဟာ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကဏ္ဍကနေ လာတာပါ။ ဒါကြောင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး လုပ်ငန်းတွေ ကောင်းမွန်လာရင် နိုင်ငံရဲ့ GDP လည်း တိုးတက်လာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

၂။ စီးပွားရေးနှင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး၏ ဆက်နွှယ်မှု (Double Dimensions)
ဒါကို ရှုထောင့်နှစ်ခုကနေ ကြည့်လို့ရတယ်

ပထမတစ်ခုက: စီးပွားရေး တိုးတက်လာရင် လူတွေက ခရီးသွားတာ၊ ကုန်ပစ္စည်း ပို့ဆောင်တာတွေ ပိုလုပ်လာကြတဲ့အတွက် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကဏ္ဍက လိုက်ပြီး တိုးတက်လာတာပါ။ (Derived Demand လို့ ခေါ်တယ်)။

ဒုတိယတစ်ခုက: ပြောင်းပြန်အနေနဲ့ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးစနစ်တွေ (လမ်း၊ တံတား၊ ရထားလမ်း) ကောင်းမွန်လာရင် စီးပွားရေး တိုးတက်နှုန်းကို ပိုပြီး မြန်ဆန်လာစေတာမျိုးပါ။

၃။ ကုန်ထုတ်လုပ်မှုအတွက် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍ
သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဟာ ကုန်ထုတ်လုပ်မှု ဖြစ်စဉ်မှာ လျှပ်စစ် ဒါမှမဟုတ် ကုန်ကြမ်းတွေလိုပဲ အရေးပါတဲ့ အစိတ်အပိုင်း (Factor of production) တစ်ခုပါ။ နည်းပညာတွေ တိုးတက်လာပြီး သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးစရိတ်တွေ သက်သာလာတာဟာ ကုန်ထုတ်လုပ်မှု စွမ်းအားကို ပိုကောင်းလာစေပါတယ်။

ဥပမာတစ်ခုပေးပါမယ်
အရင်က နယ်ကနေ ရန်ကုန်ကို ကုန်ပစ္စည်းပို့ဖို့ လမ်းတွေမကောင်းလို့ ၃ ရက်လောက် ကြာတယ်ဆိုပါစို့။ အခု လမ်းတံတားတွေ ကောင်းလာလို့ ၁ ရက်ပဲ ကြာတော့မယ်ဆိုရင် ကုန်ကျစရိတ်တွေ သက်သာသွားမယ်၊ ပစ္စည်းတွေ ပို ပို့နိုင်မယ်။ ဒါက သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးကဏ္ဍ တိုးတက်မှုကြောင့် နိုင်ငံရဲ့ စီးပွားရေးကို တိုက်ရိုက်ရော၊ သွယ်ဝိုက်ပြီးပါ အကျိုးပြုလိုက်တာပါပဲ။

ဒီတော့ တို့တွေ အနေနဲ့ မှတ်ထားရမှာက သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဆိုတာ ခရီးသွားရုံသက်သက်မဟုတ်ဘဲ နိုင်ငံရဲ့ စီးပွားရေး မောင်းနှင်အား (Economic Engine) တစ်ခုဖြစ်တယ်ဆိုတာပါပဲ။

Ref : Transport and Economic Activity, by Professor Dr. Kevin J. Cullinane and Professor Dr. Michael Roe (2003)

လက်ရှိမြန်မာ့စီးပွားရေးမှာ "ရေရှည်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု" လုပ်ဖို့ စိတ်ချရပါ့မလား?

ငွေလဲနှုန်း မတည်ငြိမ်မှုနဲ့ ငွေကြေးဖောင်းပွမှု ကြီးမားတဲ့ လက်ရှိကာလမှာ ပိုက်ဆံကို ကျပ်ငွေအတိုင်း ဒီတိုင်းစုထားတာက ပိုပြီး Risk (အန္တရာယ်) များလှပါတယ်။
ဒါကြောင့် ရေရှည်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုသည် "မဖြစ်မနေ လုပ်သင့်ပါတယ်"။
ဒါပေမဲ့ "ဘယ်လို Asset (ပိုင်ဆိုင်မှု) ထဲကို ငွေထည့်မလဲ" ဆိုတဲ့အချက်ကပဲ အဓိက သော့ချက်ပါ။

၁။ အန္တရာယ်အများဆုံးနေရာများ (High Risk)ကျပ်ငွေဖြင့် ဘဏ်အပ်နှံမှုများ (Fixed Deposits): ဘဏ်အတိုးနှုန်းထက် ကုန်ဈေးနှုန်းတက်နှုန်းက ပိုများနေလို့ ရေရှည်မှာ ငွေရဲ့တကယ့်ဝယ်လိုအားတန်ဖိုးကျဆင်းသွားပါလိမ့်မယ်။
ကုန်ဈေးနှုန်းတက်နှုန်းက ပိုများနေလို့ ရေရှည်မှာ ငွေရဲ့တကယ့်ဝယ်လိုအားတန်ဖိုး ကျဆင်းသွားပါလိမ့်မယ်။ (Adjustment:) ဒါကြောင့် ဘဏ်ထဲမှာ ကာလရှည် ပုံမအောထားဘဲ ၃ လ/၆ လ ကာလတို အပိုင်းအစများခွဲ၍ အပ်နှံခြင်း Laddering) ပြုလုပ်ရပါမယ်။
ဘဏ်မှ ရရှိလာသော အတိုးငွေများကို ထုတ်ယူသုံးစွဲပစ်မည့်အစား ရွှေ သို့မဟုတ် ခိုင်မာသော ငွေကြေးများဆီသို့ လစဉ် ချက်ချင်း ပြောင်းလဲဝယ်ယူပြီး အလိုအလျောက် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုအဖြစ် အသွင်ပြောင်းပါ။

စာချုပ်မခိုင်မာသော ကတိကဝတ်များ: မတည်ငြိမ်တဲ့ ကာလမှာ လူယုံဖြင့် ငွေတိုးချေးခြင်း၊ အခြေအမြစ်မခိုင်မာတဲ့ အစုစပ်လုပ်ငန်းတွေကို အထူးရှောင်ကြဉ်ရပါမယ်။

၂။ အကောင်းဆုံး Safe-Haven နေရာများ (Hard Assets)⭐ ရွှေ (Gold): ကျပ်ငွေတန်ဖိုးကျဆင်းမှုကို အလိုအလျောက် အကောင်းဆုံး ခုခံပေးနိုင်စွမ်း ရှိပါတယ်။⭐ အိမ်ခြံမြေနှင့် မြေကွက် (Real Estate): ကာလတန်ဖိုးအရ ငွေကြေးဖောင်းပွမှုထက် အမြဲသာလွန်စွာ ဈေးတက်လေ့ရှိတဲ့ ခိုင်မာတဲ့ ရွေးချယ်မှု ဖြစ်ပါတယ်။

⭐ နိုင်ငံခြားငွေကြေး (Hard Currencies): USD, SGD, THB စတဲ့ ခိုင်မာတဲ့ ငွေကြေးတွေကို စနစ်တကျ စုဆောင်းခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။

💡 ဆက်လက်သုံးရမည့် ဗျူဟာ (Risk Management)"ကြက်ဥအားလုံးကို ခြင်းတောင်းတစ်ခုတည်းထဲ မထည့်ပါနဲ့"

မိမိစုငွေကို တစ်နေရာတည်းမှာ ပုံမအောဘဲ ရွှေ (၄၀%)၊ အိမ်ခြံမြေ (၄၀%)၊ နိုင်ငံခြားငွေ (၁၀%) နဲ့ အရေးပေါ်သုံးရန် လက်ငင်းငွေသား (၁၀%) ဆိုပြီး စနစ်တကျ လမ်းခွဲပြီး ဖြန့်ကြက်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခြင်း (Diversification) ပြုလုပ်ပါ။

ငွေစက္ကူ သို့မဟုတ် ဘဏ်အတိုးပေါ်မှာ အခြေမခံဘဲ တကယ့် ဒြပ်ရှိပိုင်ဆိုင်မှု
Hard Assets) တွေပေါ်မှာပဲ ဖြန့်ကြက်ထားခြင်းကသာ သင့်ရဲ့စုငွေတွေကို ရေရှည်မှာ တန်ဖိုးမပျက်အောင် ကာကွယ်ပေးနိုင်မယ့် အထိရောက်ဆုံး နည်းလမ်းဖြစ်ပါတယ်

စိတ်ဖိစီးမှု များလာတဲ့အခါ စိတ်သက်သာရာရဖို့အတွက် ပိုက်ဆံကို အလိုလိုထွက်ဖြုန်းမိတတ်တဲ့အကျင့်ကို စိတ်ပညာအရ "Retail Therapy" သို့မဟုတ် "Compulsive Shopping" လို့ ခေါ်ပါတယ်။

စိတ်ညစ်တာကို ပစ္စည်းဝယ်ခြင်း၊ မုန့်စားခြင်းနဲ့ ဖြေဖျက်တတ်တဲ့ ဒီအကျင့်ဆိုးကို ဖြတ်တောက်ပြီး ကိုယ့်ရဲ့ စုငွေတွေကို အကာအကွယ်ပေးနိုင်မယ့် စိတ်ပညာနည်းလမ်း ၃ ခုကို ဖော်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။

၁။ ၂၄ နာရီ စောင့်ဆိုင်းခြင်း နည်းဗျူဟာ (The 24-Hour Rule)

စိတ်ပညာသဘောတရား: ကျွန်တော်တို့ စိတ်ဖိစီးနေချိန်မှာ ဦးနှောက်က စိတ်ကျေနပ်မှုအမြန်ရချင်လို့ Dopamine ဓာတ်ကို တောင်းဆိုပါတယ်။
အဲဒီအချိန်မှာ တွေ့တဲ့ပစ္စည်းကို ချက်ချင်းဝယ်လိုက်ရင် Dopamine ခဏတက်သွားပြီး စိတ်ချမ်းသာရပေမဲ့ ခဏနေရင် နောင်တရပြီး စိတ်ပိုညစ်ရတတ်ပါတယ်။

လက်တွေ့အသုံးချနည်း: အွန်လိုင်း (သို့မဟုတ်) ပြင်ပဆိုင်မှာ တစ်ခုခုကို အရမ်းဝယ်ချင်လာရင် ချက်ချင်းငွေမချေပါနဲ့ဦး။ အဲဒီပစ္စည်းကို Cart ထဲမှာပဲ ထည့်ထားပြီး ၂၄ နာရီ (ဒါမှမဟုတ် ၄၈ နာရီ) သီးသန့် စောင့်ဆိုင်းလိုက်ပါ။ နောက်တစ်နေ့ စိတ်တည်ငြိမ်သွားတဲ့အခါ "ဒါဟာ ငါ့အတွက် တကယ်မလိုပါလား" ဆိုတာကို အလိုလို သိမြင်သွားပြီး ဝယ်လိုစိတ် ပျောက်ဆုံးသွားပါလိမ့်မယ်။

၂။ စိတ်ဖိစီးမှုကို ငွေမကုန်တဲ့ အစားထိုးမှုများဖြင့် လွှဲပြောင်းခြင်း (Dopamine Substitution)
စိတ်ပညာသဘောတရား: သင်ဟာ ပစ္စည်းတွေကို တကယ်လိုချင်လို့ ဝယ်နေတာမဟုတ်ဘဲ "စိတ်ဖိစီးမှုကို ထွက်ပေါက်ပေးချင်လို့" ဝယ်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဦးနှောက်ကို ပိုက်ဆံဖြုန်းတာထက် ပိုကောင်းတဲ့ ငွေမကုန်မယ့် ထွက်ပေါက်မျိုး ပြောင်းလဲပေးဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။

၃။ အလုပ်လုပ်ရမည့် အချိန်" ဖြင့် တန်ဖိုးဖြတ်ခြင်း (Time-Cost Evaluation)
စိတ်ပညာသဘောတရား: ပစ္စည်းတစ်ခုရဲ့ တန်ဖိုးကို ငွေကြေးပမာဏနဲ့ မကြည့်ဘဲ "ကိုယ့်ဘဝရဲ့ အချိန်နဲ့ လုပ်အား" နဲ့ လဲလှယ်ရမှုအပေါ် ပြောင်းလဲတွေးတောတဲ့ စိတ်ပညာအမြင် (Perspective Shift) ဖြစ်ပါတယ်။

လက်တွေ့အသုံးချနည်း: ဥပမာ - သင်က တစ်ရက်ကို ၈ နာရီ အလုပ်လုပ်လို့ လစာ သိမ်း ၃၀ ရတယ်ဆိုပါစို့။ ဒါဆိုရင် သင့်ရဲ့ လုပ်အားခဟာ တစ်နာရီကို အကြမ်းဖျင်း ၁,၂၅၀ ကျပ် ဝန်းကျင် ကျသင့်ပါတယ်။

အကယ်၍ သင်က Stress များလို့ ၃၇,၅၀၀ ကျပ်တန် အင်္ကျီတစ်ထည်ကို ဇွတ်ဝယ်တော့မယ်ဆိုရင် မိမိကိုယ်ကို ဒီလိုပြန်မေးပါ - "ဒီအင်္ကျီက ငါပင်ပင်ပန်းပန်း အလုပ်လုပ်ထားရတဲ့ ဘဝရဲ့ ၃၀ နာရီစာ လုပ်အားနဲ့ တကယ်ရော တန်ရဲ့လား?" လို့ တွက်ချက်လိုက်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။
ကိုယ့်လုပ်အားနဲ့ အချိန်ကို နှမြောစိတ် ပေါ်လာတာနဲ့အမျှ အလွယ်တကူ ပိုက်ဆံဖြုန်းခြင်းမှ ကာကွယ်နိုင်ပါလိမ့်မယ်။

လက်တွေ့အသုံးချနည်း: စိတ်ညစ်လို့ ပိုက်ဆံဖြုန်းချင်စိတ် ပေါ်လာတိုင်း အောက်ပါအချက်တွေထဲက တစ်ခုခုကို ချက်ချင်း အစားထိုးလုပ်ဆောင်ပါ
မိနစ် ၂၀ ခန့် အပြင်ထွက် လမ်းလျှောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု လုပ်ခြင်း။
စိတ်အပန်းပြေစေမယ့် သီချင်း/Podcast နားထောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ဂိမ်းခဏကစားခြင်း။
ရေအေးအေးချိုးလိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် သူငယ်ချင်းတစ်ယောက်ထံ ဖုန်းဆက်စကားပြောခြင်း။

ဒီနည်းလမ်းတွေက ပိုက်ဆံတစ်ပြားမှ မကုန်ဘဲ ဦးနှောက်ကို Dopamine ပြန်လည်ရရှိစေပြီး Shopping ထွက်ချင်စိတ်ကို သိသိသာသာ လျော့ကျစေပါတယ်။

#စိတ်ပညာ #ပိုက်ဆံဖြုန်းခြင်း

🚨 ၃ မိနစ်အတွင်း Scam ခွဲခြားနိုင်မယ့် Red Flags (၄) ချက်
=================================

၁။ "အန္တရာယ်မရှိဘဲ အမြတ်အများကြီးရမယ်" ဟု အာမခံခြင်း
ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုလောကမှာ "အမြတ်များရင် အန္တရာယ်များပါတယ်

Scam လက္ခဏာ: "Risk လုံးဝမရှိဘူး၊ ငွေထည့်ထားရုံနဲ့ တစ်လကို အမြတ် ၃၀% ကနေ ၅၀% ထိ သေချာပေါက်ရမယ်" လို့ ပြောလာရင် ဒါဟာ ၁၀၀% လိမ်လည်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

၂။ လူသစ်ခေါ်နိုင်ရင် ကော်မရှင်ပိုရမယ်ဆိုခြင်း (Ponzi / Pyramid Scheme)စစ်ဆေးရန်:
သူတို့ရဲ့ အဓိက ဝင်ငွေစီးကြောင်းက ဘယ်ကလာလဲဆိုတာ မေးကြည့်ပါ။

Scam လက္ခဏာ: တကယ့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း သို့မဟုတ် Asset ပေါ်မှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံတာမဟုတ်ဘဲ "ကိုယ့်အောက်မှာ လူသစ်တွေထည့်နိုင်ရင် အမြတ်ပိုရမယ်၊ လူခေါ်ရင် ကော်မရှင်ရမယ်" ဆိုတဲ့ စနစ်မျိုးပြလာရင် ဒါဟာ နောက်လူသွင်းငွေနဲ့ ရှေ့လူကို အမြတ်ခွဲပေးပြီး အချိန်တန်ရင် လိပ်ပတ်လည်ကာ ထွက်ပြေးမယ့် ပွန်ဇီစကမ် ဖြစ်ပါတယ်။

၃။ ကုမ္ပဏီနောက်ခံနှင့် လုပ်ငန်းပုံစံ ရှင်းရှင်းလင်းလင်းမရှိခြင်း (Lack of Transparency)စစ်ဆေးရန်: App သို့မဟုတ် Website ထဲမှာ "အမြတ်ငွေတွေ တိုးနေတာ" ကိုပဲ ပြသနေတတ်ပါတယ်။

Scam လက္ခဏာ: သူတို့ ဘာလုပ်ငန်းလုပ်လဲ၊ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုလိုင်စင် ရှိမရှိ၊ တာဝန်ရှိသူ ဒါရိုက်တာတွေက ဘယ်သူတွေလဲဆိုတာ သေချာရှာမရရင် သို့မဟုတ် "အဆင့်မြင့် AI စနစ်နဲ့ ကုန်သွယ်တာ" စသဖြင့် စကားလုံးအလှတွေနဲ့ ရှုပ်ထွေးအောင် ပြောနေရင် ချက်ချင်းရှောင်ပါ။

၄။ ငွေအမြန်ထည့်ဖို့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တွန်းအားပေးခြင်း
: သင့်ကို အချိန်ပေးပြီး စဉ်းစားခွင့် ပေးပါသလား?

Scam လက္ခဏာ: "ဒီနေ့ပဲ နောက်ဆုံး အထူးပရိုမိုးရှင်း၊ အခုချက်ချင်း ငွေမသွင်းရင် အခွင့်အရေး လက်လွတ်ရတော့မယ်" ဆိုပြီး စိတ်လှုပ်ရှားအောင် ဖန်တီးကာ သေချာမစဉ်းစားမိခင် ငွေလွှဲခိုင်းတတ်ကြပါတယ်။

စိတ်ချရအောင် ကိုယ်တိုင်ချက်ချင်း စစ်ဆေးနည်း

Google & Facebook တွင် ရှာဖွေပါ: ကုမ္ပဏီ သို့မဟုတ် App အမည်နှင့်အတူ "Scam", "လိမ်လည်မှု", "အဆင်ပြေရဲ့လား" စတဲ့ စကားလုံးတွေတွဲပြီး Facebook Groups တွေနဲ့ Google မှာ ရှာဖွေပါ။
ကြုံတွေ့ဖူးသူတွေရဲ့ Review သို့မဟုတ် သတိပေးစာတွေကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။

လိုင်စင်စစ်ဆေးပါ: နိုင်ငံတကာ Broker သို့မဟုတ် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု အဖွဲ့အစည်းဖြစ်ပါက SEC, FCA ကဲ့သို့သော တရားဝင် ငွေကြေးထိန်းသိမ်းရေး အဖွဲ့အစည်းများတွင် မှတ်ပုံတင်ထားခြင်း ရှိမရှိ ၎င်းတို့ Website တွင် အခမဲ့ ရိုက်နှိပ်စစ်ဆေးနိုင်ပါတယ်။

#ပွန်ဇီစကမ် #အွန်လိုင်းလိမ်လည်မှု