Little Sky Preschool Da Nang

Đã định thôi không viết facebook nữa mà tự nhiên lại phải viết. Vì có những điều trông thấy mà đau đớn lòng, không viết ra không được.

Hôm qua khi coi thi xong kì tuyển sinh THCS Năng khiếu, lúc dừng lại để mua vé metro, tôi chợt nghe thấy tiếng quát tháo của một người mẹ, ở gần đoạn cầu thang đi lên: Sao mày lại tô chậm thế. Có mỗi cái tô thôi mà cũng không xong… Người mẹ còn nói gì đó nữa, rất giận dữ, sau đó chị bực dọc bỏ đi mua vé, để thằng bé con đứng lại ở chỗ lan can. Tôi thấy vai nó rung lên, rồi nó lấy tay gạt nước mắt.

Không biết vì sự nhạy cảm của tuổi già, hay vì kiệt sức sau 4 tiếng rưỡi coi thi, mà tôi thấy mắt mình cay cay, muốn khóc. Hình như là tôi cảm thấy đau. Tôi không biết tại sao mình lại đau đến thế. Đến nỗi ngay khi viết những dòng này, tôi vẫn muốn rơi nước mắt.

Mỗi lần đi coi thi, tôi đều rất thương bọn trẻ con. Nhìn những đứa bé vượt qua quãng đường nắng nóng, giam mình trong các phòng thi vài tiếng đồng hồ, vật lộn với những đề thi hóc búa, chiến đấu để giành lấy một suất trúng tuyển mong manh, như thể những võ sĩ giác đấu giành lấy một cơ hội sống sót hiếm hoi, tôi thường thấy mình giống như một khán giả tàn nhẫn. Vì tôi biết để có mặt trong phòng thi này, các con đã phải vật lộn với những ca học thêm ròng rã, không còn kịp ăn uống, len lỏi qua những con đường đầy bụi và khói xăng, hết ca học về tới nhà thì đã tối mịt và rệu rã. Guồng máy luyện thi thậm chí đã khởi động từ năm 3 tuổi, và ngày càng trở nên khốc liệt. Lớp mầm non của bạn Ủn có bạn còn đi luyện thi 4 buổi 1 tuần để vào lớp 1, vì bố mẹ các con tin rằng chỉ có luyện thi thì con mới đỗ, mà chỉ có đỗ vào trường cấp 1 abc thì mới có cơ hội đỗ vào trường cấp 2 def. Mà đỗ cấp 2 def thì mới có cơ hội vào các trường chuyên xyz cấp 3, rồi mới trúng tuyển được vào các trường đại học top. Tuổi thơ là một chuỗi dài những ngày luyện lò với một logic chặt chẽ và tuyến tính, như một con tàu chỉ có một đường ray duy nhất và một đi không trở lại.

Rồi tôi lại thấy thương phụ huynh. Khi nhìn thấy tấm lưng giận dữ của bà mẹ ở metro, tôi biết phản ứng của chị là sự tích tụ của bao nhiêu công lao trước đó: kiếm tiền, tìm thầy tìm thợ, rồi đưa đón kèm cặp con, rồi băng qua bao nhiêu trở ngại trên đường để đưa con tới các lớp học thêm, rồi hóng tin trên khắp các group phụ huynh để so sánh trường nọ với trường kia, để phán đoán đề thi, để buôn với các phụ huynh khác về chuyện con nhà người, con nhà mình. Công phu và kì vọng cao như núi, nên khi thấy đứa trẻ ngô nghê non nớt mắc sai lầm trong kì thi, thì chị cảm thấy núi Thái Sơn mà mình dày công gây dựng sụp đổ. Lâu đài mơ ước của chị tan vỡ, con tàu một đường ray của chị trật bánh, và chị nghĩ rằng tất cả lỗi lầm là tại đứa trẻ. Thì còn biết là đổ tại cho ai?

Trong dòng người vài nghìn gia đình cho con tham dự kì thi hôm nay, có bao nhiêu cảnh ngộ tương tự? Rồi trong dòng người vài nghìn vài nghìn vài nghìn những kì thi khác nữa, liệu còn có bao nhiêu cảnh ngộ như thế này? Vì sao chúng ta bị cuốn vào dòng người đó? Vì sao dù cơ hội trúng tuyển mong manh như con voi chui lọt qua một lỗ kim, ta vẫn cứ ném con vào guồng quay khốc liệt của thi cử? Điều gì diễn ra với những đứa trẻ thất bại, vì phần lớn trong số chúng sẽ thất bại? Trò chơi sinh tồn này có ích cho ai? Ai được hưởng lợi? Và rồi nó sẽ dẫn trẻ em tới đâu? Sẽ dẫn giáo dục Việt Nam tới đâu? Liệu những thứ mà con trải nghiệm trong các lò luyện thi, trong các phòng thi, và cả vị đắng của thất bại lẫn vị ngọt của thành công này có thực sự ích lợi cho sự phát triển lâu dài của một con người? Phí tổn mà các gia đình và toàn xã hội phải bỏ ra là bao nhiêu? Để gặt về những lợi ích gì? Vì sao chúng ta không thể cưỡng lại việc khiến cho con mình bị nghiền nát bởi guồng máy thi cử? Liệu để có được hạnh phúc và thành công, có con đường nào khác hay không?

Chỉ cách đây mấy hôm, có một chị phụ huynh nhờ tôi tìm giáo viên cho con. Con chị mới học lớp 6, chị muốn con đỗ Chuyên Văn Sư phạm 4 năm nữa, nên muốn tìm giáo viên để học ôn ngay từ bây giờ. Tôi đã phải gọi lại ngay cho chị, và đặt cho chị một loạt các câu hỏi: Con chị là ai? Con có thực sự thích học Văn hay không? Dựa vào đâu mà chị biết điều đó? Thi Chuyên là mơ ước thật sự của con, hay là kì vọng của bố mẹ? Con có hiểu học chuyên là thế nào, để làm gì hay không? Thế nào là học Văn? Rút cục thì học văn để làm gì? Rồi tôi giải thích với chị về cách để nhận ra sở trường của trẻ, cách để tạo điều kiện cho những hạt giống bên trong đứa trẻ được nảy mầm, bản chất của việc học, những thứ mà các con sẽ cần để trở thành một người lớn trưởng thành và hiểu chuyện. Tôi không biết những lời giải thích nhiệt tình đó của tôi có giúp chị tĩnh tâm lại để thoát khỏi những ảnh hưởng của đám đông, để lựa chọn một đường đi riêng cho con mình không, nhưng sâu trong thâm tâm, tôi biết đó là việc tôi nên làm. Như thể Donkihote biết rõ mình cần phải chiến đấu với cối xay gió.

Tôi luôn nghĩ việc học luôn rộng rãi hơn nhiều so với thi cử. Thi cử là hệ quả tất yếu của việc học, nhưng không bao giờ nên là toàn bộ mục tiêu cho việc học. Tổ chức xã hội của con người phức tạp tới nỗi mà để thích nghi, chúng ta phải mất chừng 20 năm để học trong các nhà trường, rồi suốt thời gian còn lại để học trong cuộc đời. Quãng thời gian học tập trong nhà trường và dưới sự chở che của gia đình là một bước chuẩn bị để trẻ có thể thích ứng được với cuộc sống tự lập của một người trưởng thành, nhưng không những thế, nó còn là khoảng thời gian quí giá và hiếm hoi chúng ta làm quen với thế giới này, tận hưởng trải nghiệm đầu tiên của việc làm người. Ngoài học các kiến thức và kĩ năng trong trường học, ta còn phải học rất nhiều thứ khác. Và quan trọng hơn, chúng ta còn cần phải tận dụng cơ hội này để thưởng ngoạn vẻ đẹp của cuộc sống, để thấy hết những may mắn và hạnh phúc của việc được đứng chân trên mặt đất này. Chúng ta cần học cách để nhận ra vẻ đẹp của bầu trời, sự ấm áp của tình bạn, sự thú vị của việc học. Chúng ta cũng cần học cách để hiểu những điểm mạnh và những giới hạn của bản thân mình, của thế giới cảm xúc bên trong mình. Chúng ta cần học cách để hiểu, thấu cảm và kết nối với người khác, để xây dựng những mối quan hệ bền vững. Chúng ta cần học cách để trải nghiệm thất bại, cũng như sự khiêm nhường sau mỗi thành công… Trong nội hàm rộng rãi không thể kể xiết của việc học, thì luyện lò, thi cử chỉ là một hạt cát bé xíu, tới nỗi vài chục năm sau, khi nhìn lại, chúng ta sẽ thấy nó hoàn toàn vô nghĩa.

Và nếu nhìn việc học rộng rãi như vậy, chúng ta sẽ rất ngạc nhiên khi phát hiện ra rằng, ngay cả khi đứa trẻ trót tô chậm và không làm hết bài trong phòng thi, ngay cả khi đứa trẻ lười biếng và mắc sai lầm, chúng đều đang học. Bài học nhiều khi còn quí giá hơn nhiều so với thành công. Một trường học nổi tiếng với những người thầy tốt và bạn tốt có thể giúp trẻ phát triển hết tiềm năng học thuật của mình, nhưng một trường làng cạnh nhà, với những đứa trẻ có xuất thân và tính cách, năng lực đa dạng cũng có thể giúp trẻ thấu cảm hơn với những cảnh ngộ khác nhau của con người. Dù đi đường nào con cũng đều có cơ hội được học, không cái này thì cái kia, chỉ cần ta giải thích với con rằng, thế giới rộng lớn này là một bài học lớn mà dần dần, con sẽ phải tự khám phá, và đối xử với mọi việc xảy ra xung quanh mình bằng tâm thế của một người học- không ngừng quan sát, suy ngẫm, phân tích, đặt câu hỏi, chất vấn, đúc rút, tìm hiểu bản chất, vận dụng, sáng tạo, giải quyết vấn đề... Ví dụ, nếu con tô chậm và thất bại trong kì thi này, thì con sẽ thử phân tích tại sao con tô chậm, cái gì khiến đôi tay của con lóng ngóng? Não bộ của con đã vận hành thế nào trong phòng thi? Tại sao nó không nghe theo chỉ huy của con? Nếu được làm lại bài này lần nữa, thì con sẽ giải quyết nó ra sao? Nếu được lùi lại vài năm, con sẽ làm gì? Làm thế nào để tiến bộ hơn trong những lần thi tới… Con có biết trong kì thi này, chỉ có vài trăm bạn trúng tuyển, và hàng nghìn bạn khác sẽ bị loại? Con sẽ cảm thấy ra sao nếu chẳng may bị loại? Liệu việc bị loại đó có phải là sự thất bại hay không? Có nói lên rằng con yếu kém hơn các bạn hay không? Con có cơ hội nào khác để học hỏi không?... Khi bạn trao cho đứa trẻ tâm thế của một người học, thì thế giới dù thách thức, cũng sẽ trở nên thú vị và giàu ý nghĩa.

Đây là điều mà người cha trong bộ phim Cuộc sống tươi đẹp, một trong những bộ phim mà tôi thích nhất, đã dạy cho con mình khi phải sống trại tập trung khủng khiếp của Đức Quốc xã. Tôi nghĩ đây là một bộ phim mà bất cứ bậc cha mẹ nào cũng nên xem.

Là một người mẹ của ba cậu con trai với tính nết khác nhau một trời một vực, tôi biết rằng làm cha mẹ là một nghề rất khó. Chúng ta đều là người trần mắt thịt, và đều dễ bị cuốn vào đám đông, đều dễ bị cuốn vào những vòng xoáy cảm xúc mà đánh mất đi sự tỉnh táo. Chúng ta đều liên tục mắc sai lầm và rồi sau đó lại ân hận về những sai lầm của mình. Chúng ta đều yêu thương con theo những cách khác nhau, và rồi lại hoài nghi chính tình yêu đó của mình, mỗi khi chúng ta nhận ra đứa con không lớn lên theo những điều mà mình kì vọng. Đứa trẻ có thể làm cho chúng ta đau, như thể những mũi dao cắm rất sâu vào trong tim, mỗi khi chúng hỗn láo và xấc xược. Chúng ta từng biết bao hi vọng khi bế một sinh linh bé bỏng trong tay, và hi sinh tất cả những gì mình có cho chúng, thế rồi cái mà chúng ta nhận được lại là rất nhiều thất vọng. Đứa trẻ như thể trượt ra khỏi tất cả những đường ray mà chúng ta sắp đặt, để đi theo lộ trình nào đó mà chúng ta không thể kiểm soát, không thể giải thích. Làm cha mẹ là một hành trình dài nhất, và có lẽ cũng khó nhất trong suốt cuộc đời. Không có nghỉ phép, nghỉ lễ, không có hưu trí, không có kịch bản nào định sẵn, không có giáo trình nào để đọc trước, chẳng biết là trượt hay là đỗ, là đúng hay là sai, không có đáp án, không có công thức thành công và cũng không có biển báo trước thất bại, nhiều khi cũng chẳng biết để làm gì và đi đến đâu. Nhiều khi toàn bộ hành trình này bị dẫn dắt bởi một định mệnh và nghiệp lực mà chúng ta không thể chối từ.

Nhưng khi chúng ta nhìn chặng đường gian nan đó bằng tâm thế một người học, thì ta sẽ ngạc nhiên nhận ra rằng, chính mình đã trưởng thành rất nhiều trong khoá học không có giới hạn này. Nhiều khi tôi nói vui: Nuôi một đứa trẻ là cách để mình tu tập và trở thành Bồ Tát. Vì bạn sẽ học được thế nào là một tình yêu vô điều kiện, học cách chịu đựng những đau đớn và tổn thương, học cách tha thứ hết lần này đến lần khác cho những sai lầm của đứa trẻ, học cách bao dung cho những sự khác biệt và bất toàn của con người, học cách buông bỏ những tham ái và kì vọng, bám chấp…

Chúc bạn, trên hành trình tu tập này, luôn giữ được ngọn lửa của sự tỉnh thức, nhất là trong bầu không khí ngột ngạt của những mùa thi.

Nguồn: Nguyễn Ngọc Thị Minh

TUỔI THƠ trong trẻo biết bao nhiêu...

Trời Đà Nẵng hôm nay nóng lắm, thế là tụi mình cùng nhau đi biển. Gió thổi lồng lộng, những đứa trẻ nhỏ quây quần dưới bóng mát của hàng dừa xanh. Đứa hí hoáy xây lâu đài cát, đứa say mê thổi những chùm b**g bóng bay lấp lánh giữa nắng vàng.

Mọi sự dễ thương dường như đều hội tụ nơi này. Cô chú, bác đi ngang qua ai cũng ngoái nhìn, mỉm cười và hỏi han các con.

Những mầm xanh bé nhỏ của đất nước đang được yêu thương, nâng niu và lớn lên trong thật nhiều sự dịu dàng.

Tuổi mầm non là khoảng thời gian vui vẻ và đáng yêu nhất của cuộc đời mỗi đứa trẻ. Đó là khi các con bắt đầu khám phá thế giới bằng ánh mắt tò mò, bằng những câu hỏi ngây ngô và những tiếng cười giòn tan. Mỗi ngày đến trường là một ngày con học thêm một điều mới, biết tự mang dép, biết chào hỏi lễ phép, biết yêu thương bạn bè và mạnh dạn thể hiện bản thân mình. Những bước chân nhỏ bé hôm nay chính là nền tảng đầu tiên cho cả hành trình trưởng thành mai sau đó ba mẹ ơi!